Spelregels kubb in het Nederlands

Voor het kubbspel heb je de onderstaande speelstukken nodig:

Het speelveld heeft een breedte van 5 meter en een lengte van 8 meter. De ondergrond is meestal gras, maar bijvoorbeeld gravel, zand of sneeuw kan ook. Kies wel een redelijk effen stuk uit om je speelveld op te bouwen.

De hoekstokken worden op de hoekpunten gezet, op beide achterlijnen (of eigenlijk: basislijnen) worden 5 kubbs gezet, op ongeveer gelijke afstanden van elkaar. De koning komt in het midden van het veld, dus midden op de middellijn.

De spelers worden over 2 teams verdeeld, dus je hebt minstens 2 spelers nodig. Er is geen maximum aantal spelers, maar omdat je met 6 werpstokken speelt, is het niet handig om met meer dan 6 spelers per team, dus 12 in totaal, te spelen. Het kan natuurlijk wel, maar dan moet je het gooien binnen je team afwisselen.

Beide teams nemen plaats achter een basislijn.

Bij het gooien van de werpstokken, moeten deze vastgepakt worden aan het uiteinde van de stok. De werpstokken mogen alleen onderhands geworpen worden, met het uiteinde van de stok wijzend in de richting van de worp. Helicopteren (de stok horizontaal laten draaien) is verboden.

Kubbs moeten ook onderhands gegooid worden, maar mogen wel in het midden vastgehouden worden. Kubbs worden altijd van achter de basislijn geworpen.

Bij het gooien moeten de spelers tussen beide zijlijnen staan.

De achterlijnen van het veld (de lijnen van 5 meter) worden de basislijnen genoemd.

Kubbs die op de basislijn staan, worden basiskubbs genoemd. Kubbs die in het veld zijn geworpen, heten veldkubbs.

Omgegooide kubbs moeten van achter de basislijn in de speelhelft van de tegenstander geworpen worden. Als een kubb buiten deze speelhelft komt, is hij uit en wordt een tweede worp toegestaan. Een kubb die op de lijn terecht komt, is in als hij na het neerzetten voor minstens 50% in is.

Als een kubb voor de tweede keer fout terecht komt, mag de tegenstander deze op een willekeurige plek op de speelhelft zetten, maar wel minstens de lengte van een werpstok verwijderd van de koning of een hoekstok.

Gegooide kubbs worden door de tegenstander overeind gezet door ze de ene of de andere kant op te kantelen, op zo'n manier dat ze voor minstens 50% in zijn. Als een basiskubb wordt omgegooid voordat alle veldkubbs zijn omgegooid, wordt deze basiskubb direct weer overeind gezet en telt deze nog steeds als basiskubb. Als een veldkubb wordt omgegooit door een kubb, wordt deze overeind gezet op de plaats waar hij tot stilstand komt.
Bij het werpen van de veldkubbs worden eerst alle kubbs geworpen en daarna de kubbs die fout zijn neergekomen overnieuw gegooid. Het is hierbij mogelijk kubbs in of uit te stoten. Pas als alle kubbs geworpen zijn, worden ze overeind gezet.

De spelregels worden nu verder toegelicht aan de hand van een voorbeeldspel. In dit voorbeeldspel speelt team A vanaf de linker speelhelft, team B vanaf de rechter speelhelft.

Er zijn geen regels over wie het spel begint. Wat vaak gedaan wordt is het volgende: Beide teams gooien gelijktijdig van achter de basislijn 1 werpstok richting de koning. Het team dat het dichtst bij de koning gooit, zonder om te gooien, begint.

In dit voorbeeldspel begint team A.

Team A staat op of achter de eigen basislijn, met beide voeten binnen de zijlijnen. De 6 werpstokken worden onderhands richting de kubbs op de basislijn van team B geworpen. Hierbij worden twee basiskubbs omgegooid.

Team B werpt de twee omgegooide kubbs in de speelhelft van team A. Deze kubbs heten voortaan veldkubbs. Beide kubbs zijn in.

Team A zet beide veldkubbs overeind. De ene wordt naar voren gekanteld, de andere naar achteren.

Team B zal nu eerst deze twee veldkubbs om moeten gooien, voordat het basiskubbs op de basislijn van team A mag omgooien.

Team B gooit slechts 1 veldkubb om. De andere werpstokken waren mis.

Team A gooit van achter de eigen basislijn de veldkubb op de speelhelft van team B.

Team B zet de zojuist gegooide veldkubb overeind.

Omdat team B één van de veldkubbs heeft gemist, mag team A nu naar voren lopen tot aan een denkbeeldige lijn ter hoogte van de gemiste kubb en van daar af werpen.

Team A gooit de veldkubb om en deze veldkubb stoot bij zijn val een basiskubb om. Dit mag. Immers: eerst waren alle veldkubbs om en pas daarna ging de basiskubb om.

Het lukt team A niet om nog meer kubbs te raken met de werpstokken.

Team B gooit de omgevallen kubbs weer in de speelhelft van team A.

Uit tactisch oogpunt gooit team B beide kubbs dicht bij de nog staande veldkubb. Bij het gooien van de werpstokken zo dadelijk, kan bij het missen van de ene kubb, wellicht de ander kubb geraakt worden. Of wellicht kan met 1 werpstok meerdere veldkubbs omgegooid worden.

Team A zet beide gegooide kubbs overeind.

Team B moet straks alle drie de veldkubbs omgooien, voordat het kubbs op de basislijn van team A mag omwerpen.

Team B moet gooien vanaf de eigen basislijn. Team B gooit goed: er worden twee veldkubbs omgegooid en één van deze tikt ook de derde veldkubb om.

Team B heeft nog stokken over en mag dus op de kubbs op de basislijn van team A gooien. Ook hierbij lukt het om nog een kubb om te gooien.

In totaal moet team A nu 4 kubbs in de helft van de tegenstander werpen.

Eén veldkubb raakt de middellijn. Hij is echter wel in, want hij kan zo overeind gezet worden dat hij voor meer dan 50% in de speelhelft van team B kan komen te staan. In dit geval komt hij dan zelfs helemaal in de speelhelft van team B terecht.

Team B zet de vier veldkubbs weer overeind.

Bij de veldkubb het dichtst bij de middellijn, had team B geen keuze welke kant op te kantelen. Bij de andere veldkubbs wel.

Team A heeft geen veldkubbs meer in zijn speelhelft staan en mag dus niet oplopen. Vanaf de basislijn lukt het echter om 3 veldkubbs om te gooien. Slechts 1 veldkubb blijft staan.

Team B gooit van achter de basislijn de drie veldkubbs in de helft van team A.

Team A zet de drie gegooide veldkubbs overeind.

Nu is het de beurt aan team B om een paar passen naar voren te doen en te werpen. Team B gooit eerst de drie veldkubbs om en daarna ook twee basiskubbs van team A.

Team A gooit de 5 omgegooide kubbs in de speelhelft van team B.

Team B zet de gegooide veldkubbs overeind.

Team A gooit zijn 6 stokken vanaf de basislijn, maar weet slechts één veldkubb van team B te raken.

Team B gooit de zojuist omgeworpen kubb in de speelhelft van team A...

...en team A zet de veldkubb overeind.

Team B mag een flink stukje oplopen, namelijk tot aan de voorste veldkubb op haar speelhelft. Team B gooit de veldkubb om en daarna ook de laatste twee basiskubbs van team A.

Nu zijn alle veldkubbs en basiskubbs van de tegenstander omgeworpen en is HET ENIGE MOMENT in het spel is aangebroken waarop een poging mag worden gedaan om de koning om te werpen.

Team B heeft daar nog twee werpstokken voor over.

Het gooien naar de koning gebeurt altijd vanaf de eigen basislijn.

Team B gooit een werpstok, maar mist. Gelukkig heeft team B nog een werpstok over in deze beurt.

Met de laatste werpstok lukt het team B om de koning om te gooien. TEAM B WINT !!!

Als het team B niet was gelukt om de koning om te gooien had het spel gewoon verder gegaan. Team A had de drie omgegooide kubbs in de speelhelft van team B moeten gooien, team B had deze overeind moeten zetten en team A had ze weer om moeten gooien.

Het spel gaat immers door tot één van de teams alle kubbs van de tegenstander én de koning omgooit.